Airbnb en de huurmarkt
Airbnb begon ooit met een eenvoudig idee: mensen konden hun woning of appartement tijdelijk delen met reizigers. Wie een kamer over had, kon die gebruiken om iets bij te verdienen, terwijl bezoekers een vaak goedkoper en persoonlijker alternatief voor een hotel kregen. Win-win voor iedereen. Vandaag is het verhaal meer complex, met een voelbare impact op de huurmarkt.
Van woning delen naar woning als verdienmodel
Airbnb is veel groter en professioneler geworden. Het is niet langer alleen een platform waarop particulieren af en toe een logeerkamer aanbieden. Ook volledige woningen en professionele verhuurders zijn er actief. Onderzoek laat zien dat het platform in veel steden sterk is geëvolueerd van het delen van een woning naar het commercieel verhuren van volledige woningen.
Impact op de huurmarkt
Die verschuiving heeft gevolgen voor de gewone huurmarkt. Het kan voor een eigenaar financieel interessanter zijn om een woning voor korte periodes aan toeristen te verhuren, in plaats van permanent aan een gezin of alleenstaande. Het gevolg is dat deze woningen niet beschikbaar zijn voor mensen die er langdurig willen wonen.
In toeristische en populaire stadscentra vergroot dat de druk op de woningmarkt. De schaarste aan woningen voor huurders neemt toe. De zoektocht naar een geschikte huurwoning duurt langer en de huurprijzen gaan omhoog.
Buurten worden ontwricht
Een woonbuurt werkt anders wanneer bewoners er jarenlang wonen dan wanneer woningen voortdurend wisselende bezoekers ontvangen. Veel toeristische verhuur kan leiden tot meer lawaai, nachtelijke aankomsten, afval, drukte en minder sociale samenhang. Voor vaste bewoners is het onaangenaam wanneer ze niet meer weten wie er in het gebouw verblijft en hun rust voortdurend verstoord wordt. Steeds meer steden en gemeenten krijgen hier klachten over.
Zowel lokale besturen, het Vlaams gewest en zelfs de Europese Unie hebben deze kortetermijnverhuringen in het vizier.
Welke oplossing ligt voor de hand?
De oplossing voor dit probleem is tweeledig. Enerzijds is er nood aan een goede en transparante aanpak begint bij registratie en controle. Elk toeristisch verblijf moet gekend zijn door de overheid. Toerisme Vlaanderen beschikt daarvoor al over een aanmeldingssysteem. Een volgende stap is dat overtredingen gemakkelijk worden opgespoord en dat Toerisme Vlaanderen en andere bevoegde diensten snel kunnen ingrijpen. In Brussel gebeurt dit al.
Daarnaast kan een maximaal aantal nachten een nuttig instrument zijn. Daarmee kan occasionele verhuur mogelijk blijven, terwijl wordt voorkomen dat grote aantallen gewone woningen het hele jaar door aan de permanente huurmarkt worden onttrokken. Zo blijft ruimte voor toerisme bestaan zonder dat wonen structureel wordt verdrongen.
